Natuurcentrum De Marel

Midden in het gebied Waalenburg, langs de Nieuwlanderweg (nummer 38) ligt het Natuurcentrum De Marel van Natuurmonumenten. Het is een nieuw en prachtig gebouw aan de rand van de polder. In het Natuurcentrum zijn medewerkers van het Vogelinformatiecentrum uw gastheer/vrouw. We geven u informatie over de natuur op Texel in het algemeen en in het bijzonder over de gebieden van Natuurmonumenten. Er is een permanente tentoonstelling met opgezette vogels en informatie over actuele waarnemingen. Ook kunt u er natuurexcursies boeken (zowel van Natuurmonumenten als van het Vogelinformatiecentrum) en gezellig een kop koffie of thee (met appeltaart?) komen drinken in de koffiehoek. Buiten is er voor kinderen veel te beleven, want direct naast het gebouw is er uitdagende OERRR speelnatuur. Hier kunnen kinderen van jong tot oud zich uitleven.

Natuurcentrum De Marel, gelegen midden in de natuur (Foto: Dennis Rodenburg)

Voor de wandelaar en fietser heeft Waalenburg veel te bieden. Vanuit het Natuurcentrum kunt u verschillende mooie routes wandelen. De kortste route is een rondje van circa 30 minuten, maar u kunt het rondje ook uitbreiden door het gebied de Hertenkamp waardoor u circa een uur onderweg bent. De langere routes door en om Waalenburg duren circa twee en drie uur.  Ook voor mensen die gebruikmaken van een rolstoel of scootmobiel is er een (verharde) route aangelegd. Deze start bij het Natuurcentrum en voert u naar een prachtig uitkijkpunt.

Natuurlijk is de tijd die u aan een route besteedt afhankelijk van uw tempo en hoe vaak u stopt om te kijken. Onderweg zult u veel verschillende vogelsoorten en plantensoorten aantreffen. Het gebied Waalenburg is niet voor niets het eerste gebied dat in 1909 op Texel door Natuurmonumenten (toen door Jac. P. Thijsse) werd aangekocht. Het gebied was toen rijk aan weidevogels. Echt overal broedde er destijds kemphanen en watersnippen. De  grutto en kievit waren de meest voorkomende vogelsoorten. Helaas is dat erg veranderd. We hopen dat er weer kemphanen en watersnippen komen broeden door de recente herinrichting van het gebied (2018-2020).

Gelukkig is Waalenburg nog steeds een eldorado voor weidevogels; op Texel is het één van de gebieden met de hoogste dichtheden. Vooral de veldleeuwerik is er erg algemeen. Tot wel 225 broedparen zijn er recentelijk geteld. De grutto, kievit, scholekster, tureluur, slobeend, gele kwikstaart, graspieper; je vindt ze allemaal in Waalenburg. Met dank aan de Provincie Noord-Holland kon het gebied rondom de aankopen van Natuurmonumenten flink uitgebreid worden waardoor er nu ruim 500 hectare aaneengesloten natuurgebied is. De boerderijen die in het gebied stonden zijn afgebroken, alleen aan de randen zie je nog bebouwing of bomen. Het gebied is een mozaïek van verschillende soorten grasland, oude en nieuwe kreken met slikranden, rietoevers en waterplassen.

Door deze afwisseling is de vogelrijkdom groot. Op een gemiddelde wandeltocht of fietstocht kun je zomaar 50 verschillende vogelsoorten tegenkomen.

Waalenburg is jaarrond aantrekkelijk om te bezoeken. Gedurende de trektijd in april en mei maar ook vanaf eind juni, is het gebied rijk aan steltlopers. Er komen dan witgatjes, bosruiters, oeverlopers, kemphanen, wulpen, goudplevieren en verschillende soorten strandlopers voor. Zij gebruiken het gebied om even bij te komen en voedsel te zoeken voor ze weer verder trekken. In de winter is het een goed gebied om de overwinterende kleine zwanen, vele soorten ganzen en eenden te zien. Vanaf de Staart laten deze wintervogels zich prima bekijken. Ook de buizerd en slechtvalk zijn dan ruim aanwezig en met wat geluk kom je de velduil op één van zijn zwerftochten tegen.

Ook de liefhebbers van planten kunnen hun hart ophalen. In het voorjaar kleuren delen van het gebied lila en paars van de vele orchideeën, zoals de harlekijnorchis, brede orchis en koekoeksbloemen. Andere delen kleuren weer geel van de boterbloemen en grote ratelaar. Naarmate het seizoen vordert, kunnen langs de kreken gele goudknopjes bewonderd worden.

Om het gebied goed te beleven zijn de voorjaarsexcursies aan te raden. Maar jaarrond kan je zelf ook prima op pad over de wegen en fietspaden door en rond het gebied. In enkele delen mag je lekker struinen en zelf planten en dieren ontdekken.

Kom je terug van je tocht, dan kan je in Natuurcentrum De Marel je waarnemingen uitwisselen en even bijkomen onder het genot van een lekkere bak koffie of thee met iets lekkers. Voorafgaand aan je tocht kan je ook even informeren naar de laatste waarnemingen in het gebied of elders op Texel. Als gastheer/vrouw van De Marel doen we ons best u met de meest recente informatie op pad te laten gaan.

Het Natuurcentrum De Marel is het jaarrond open van dinsdag tot en met zaterdag van 10-17 uur en op zondag van 11-16.30 uur. De kerstdagen en nieuwjaarsdag zijn we gesloten.

U vindt Natuurcentrum De Marel aan de Nieuwlanderweg 38, 1793EV De Waal.

Het Vogelinformatiecentrum is samenwerkingspartner van Waarneming.nl